{"id":8654,"date":"2015-12-31T00:20:36","date_gmt":"2015-12-30T21:20:36","guid":{"rendered":"http:\/\/www.researchturkey.org\/interview-with-sedef-cakmak-from-the-chp-november-1st-elections-from-the-perspective-of-an-lgbti-activist\/"},"modified":"2022-05-05T00:28:30","modified_gmt":"2022-05-04T21:28:30","slug":"interview-with-sedef-cakmak-from-the-chp-november-1st-elections-from-the-perspective-of-an-lgbti-activist","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/interview-with-sedef-cakmak-from-the-chp-november-1st-elections-from-the-perspective-of-an-lgbti-activist\/","title":{"rendered":"CHP\u2019den Sedef \u00c7akmak ile R\u00f6portaj: LGBT\u0130 Aktivisti Perspektifiyle 1 Kas\u0131m Se\u00e7imleri"},"content":{"rendered":"

CHP\u2019den Sedef \u00c7akmak ile R\u00f6portaj:
\nLGBT\u0130 Aktivisti Perspektifiyle 1 Kas\u0131m Se\u00e7imleri<\/strong><\/h3>\n

T\u00fcrkiye Politika ve Ara\u015ft\u0131rma Merkezi (Research Turkey) olarak Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) \u0130l Meclis \u00dcyesi, Be\u015fikta\u015f Belediyesi Toplumsal E\u015fitlik Birimi\u2019nde ba\u015fta cinsiyet olmak \u00fczere her \u00e7e\u015fit toplumsal ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 aktif g\u00f6rev alan Sedef \u00c7akmak ile T\u00fcrkiye\u2019deki son se\u00e7imleri olu\u015fturan dinamiklere ili\u015fkin heteronormatif siyaseti ele\u015ftiren bir r\u00f6portaj ger\u00e7ekle\u015ftirdik. Yak\u0131n zamanda artan ter\u00f6r olaylar\u0131, koalisyon s\u00fcrecinin ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve 1 Kas\u0131m se\u00e7imlerini bizlere bir CHP\u2019li g\u00f6z\u00fcyle aktaran Sedef \u00c7akmak, \u00f6zellikle son d\u00f6nemde se\u00e7menler taraf\u0131ndan s\u0131k\u00e7a tart\u0131\u015f\u0131lan, CHP ve Halklar\u0131n Demokratik Partisi\u2019nin (HDP) kesi\u015fim k\u00fcmesini ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 noktalarla beraber g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serdi. Son ya\u015fanan geli\u015fmelerin g\u00f6lgesinde kalan \u2018daha g\u00fcndelik\u2019 ve \u2018neredeyse s\u0131radanla\u015fm\u0131\u015f\u2019 kad\u0131nlara ve LGBT\u0130\u2019lere y\u00f6nelik \u015fiddete ise ayr\u0131ca dikkatleri \u00e7ekti. Bu bak\u0131mdan, kad\u0131nlar\u0131n ve LGBT\u0130\u2019lerin g\u00fcncel T\u00fcrkiye siyasetindeki temsiliyet sorunlar\u0131n\u0131 detayl\u0131 bir \u015fekilde irdeledik. Bir LGBT\u0130 aktivisti olarak, kendi adayl\u0131k s\u00fcrecinden yola \u00e7\u0131karak, ne gibi s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve Haziran ay\u0131ndan beri kendisinin e\u015fitlik biriminde ne gibi faaliyetler y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc masaya yat\u0131rd\u0131k. Son olarak CHP\u2019nin se\u00e7im planlar\u0131 ve stratejilerini konu\u015farak bu keyifli r\u00f6portaj\u0131 bitirdik.<\/p>\n

Sedef \u00c7akmak Galatasaray \u00dcniversitesi Sosyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019n\u00fc tamamlad\u0131. \u00dcniversitede okurken \u00e7e\u015fitli STK\u2019larda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. 2004\u2019te LGBT\u0130 bireyler \u00fczerine bir \u00e7al\u0131\u015fma yapmak i\u00e7in Lambda \u0130stanbul\u2019a gitti ve daha sonra Lambda \u0130stanbul Aktivisti olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Sosyal Politikalar Cinsiyet Kimli\u011fi ve Cinsel Y\u00f6nelim \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131 Derne\u011fi (SPoD)\u2019nin kurucu \u00fcyelerinden olan \u00c7akmak, halen bu derne\u011fin y\u00f6netim kurulu \u00fcyesi olarak g\u00f6rev almaktad\u0131r. K\u00fc\u00e7\u00fck bir kafesi oldu\u011funu belirten \u00c7akmak, Haziran 2015\u2019ten beri CHP Be\u015fikta\u015f Belediyesi Toplumsal E\u015fitlik Birimi\u2019nde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmektedir.<\/p>\n

R\u00f6portaj\u0131n \u00d6zeti<\/u><\/strong><\/h4>\n

\u201c\u0130nsanlar\u0131n nefret su\u00e7u sebebiyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerine dair; <\/em>\u2018nefrete inat ya\u015fas\u0131n hayat<\/em>\u2019slogan\u0131yla bir bilboard \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131k. Bu asl\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019de bir ilkti. \u0130lk defa bir devlet kurumu, b\u00f6yle bir fark\u0131ndal\u0131k yaratma \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cDemirta\u015f\u2019\u0131n cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 adayl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde, HDP, A\u011fr\u0131\u2019da trans kad\u0131n aktivist bir arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131n posterleriyle birlikte bir se\u00e7im slogan\u0131 yay\u0131nlad\u0131 ve bu \u015fekilde bilboardlara \u00e7\u0131kt\u0131. Bu g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye\u2019de LGBT\u0130 mevzusu tabu bir mevzudur. \u0130nsanlar \u00e7ekinirler: <\/em>\u2018evet destekliyoruz<\/em>\u2019 derler, ama \u00e7ok da dile getirmezler. Fakat art\u0131k daha kararl\u0131 bir \u015fekilde insanlar, LGBT\u0130 hak m\u00fccadelesinin bir insan haklar\u0131 m\u00fccadelesi oldu\u011funu savunmaya ba\u015flad\u0131lar.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cLGBT\u0130\u2019ler hala nefret s\u00f6ylemlerine ve nefret cinayetlerine maruz kal\u0131yorlar. Bunun tabii ki en \u00f6nemli sebebi LGBT\u0130 haklar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde anayasada yer almamas\u0131d\u0131r. Bunun sebebi de, devlet hala LGBT\u0130\u2019leri bir sosyal grup, sizin s\u00f6yledi\u011finiz gibi dezavantajl\u0131 bir grup olarak kabul etmiyor ve \u00f6yle dillendirmek de istemiyor.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cNefret ve \u015fiddet ortamlar\u0131nda en b\u00fcy\u00fck zarar\u0131 zaten dezavantajl\u0131 gruplar g\u00f6r\u00fcr ve i\u015fin en k\u00f6t\u00fc taraf\u0131 dezavantajl\u0131 gruplar\u0131n u\u011fram\u0131\u015f oldu\u011fu \u015fiddet de g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131n\u0131r.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cHerkesin bar\u0131\u015f mevzusunu konu\u015ftu\u011fu bir ortamda, bar\u0131\u015f derken akl\u0131m\u0131za K\u00fcrt mevzusu gelir. Ama asl\u0131nda toplumsal bar\u0131\u015f dedi\u011fimiz \u015fey asl\u0131nda \u00e7ok daha geni\u015f bir grubu kapsamal\u0131d\u0131r. \u0130ster istemez ne yaz\u0131k ki; K\u00fcrtlerin haklar\u0131 konusu fazlas\u0131yla siyaset\u00e7ilerin stratejisi haline geldi\u011fi ve ancak politik partilerin \u00e7\u0131karlar\u0131 amac\u0131yla desteklendi\u011fi ya da desteklenmedi\u011fi ya da ter\u00f6rist diye insanlar\u0131n hedef g\u00f6sterildi\u011fi i\u00e7in de, bu mevzu bir t\u00fcrl\u00fc K\u00fcrtl\u00fck ekseninden \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p, tart\u0131\u015f\u0131lamamaktad\u0131r.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cSa\u00e7ma gelecek ama belli durumlarda sokakta d\u00f6v\u00fclme ya da evinde tecav\u00fcze u\u011frama \u00e7ok l\u00fcks bir mevzuymu\u015f gibi de gelebiliyor. \u015eunu akl\u0131m\u0131zda tutmam\u0131z gerekir: insan haklar\u0131n\u0131n hiyerar\u015fisi yoktur.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201c\u015eunu akl\u0131m\u0131zda tutmam\u0131z gerekiyor, ben kendim de bir politikac\u0131 olmama ra\u011fmen s\u00f6yleyece\u011fim \u015fey \u015fudur ki, bar\u0131\u015f politikas\u0131 politikac\u0131lara b\u0131rak\u0131lamayacak kadar \u00f6nemli bir mevzudur. Bar\u0131\u015f hepimizin \u00f6znesi olmas\u0131 gereken bir mesele, \u00e7\u00fcnk\u00fc bizim d\u0131\u015f\u0131m\u0131zda ger\u00e7ekle\u015fen bir konu de\u011fil. \u00c7ok iyi biliyoruz ki, \u00fclkenin bir yerinde olan bir \u015fey elbette bizi de etkiliyor. O a\u00e7\u0131dan, hepimiz \u00f6zneyiz.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cMelda Onur\u2019un \u00e7ok g\u00fczel bir laf\u0131 vard\u0131r: <\/em>\u201cCHP bir amiral gemisi gibidir, burnunu de\u011fi\u015ftirmesi epey vakit al\u0131r, ama de\u011fi\u015ftirdi\u011fi zaman b\u00fct\u00fcn \u00fclkenin gidi\u015fat\u0131n\u0131 belirleyebilecek bir g\u00fcce sahiptir.<\/em>\u201d Bu benim kafamda \u00e7ok yer eden bir metafordur. CHP gibi tarihi fazlas\u0131yla dolu ve \u00e7alkant\u0131l\u0131 bir partiyi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde, onun rotas\u0131n\u0131 HDP gibi gen\u00e7, yeni bir partiyle k\u0131yaslamam\u0131z do\u011fru de\u011fil.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cCHP\u2019ye getirilen ele\u015ftirilerden bir tanesi de hep kendi tarihiyle y\u00fczle\u015fememesidir mesela. Baz\u0131 ele\u015ftirileri fazlas\u0131yla ac\u0131mas\u0131z buluyorum. Fakat iktidar partisinin her \u015feye hay\u0131r dedi\u011fi noktada sonu\u00e7ta ana muhalefet partisinin ne kadar etkisi olabiliyorsa, o kadar etkisi oluyor.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cT\u00fcrkiye\u2019de ilk kez e\u015fcinsel oldu\u011funu gizlemeden aday olan ve meclis \u00fcyesi olarak se\u00e7ilen bir ki\u015fi var ve bu ki\u015fi belediyelerde LGBT\u0130 haklar\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yor. Bu ki\u015finin CHP\u2019li belediyelerde \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de unutmayal\u0131m elbette. Demek ki CHP\u2019de b\u00f6yle bir alan var.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cBu meselede mesela benim ilk kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m soru e\u015fcinsel evlilik sorusu\u2026 oturup sakin sakin meselenin sadece bundan ibaret olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatman\u0131z gerekiyor. \u0130nsanlar aileleri taraf\u0131ndan bask\u0131 g\u00f6r\u00fcyorlar, evlere hapsediliyor, sokakta insanlar taraf\u0131ndan d\u00f6v\u00fcl\u00fcyorlar, \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar, i\u015fyerinde mobbinge u\u011fruyorlar, okulda s\u00fcrekli a\u015fa\u011f\u0131lamaya maruz kald\u0131klar\u0131ndan e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim hayatlar\u0131ndan mahrum kal\u0131yorlar. Biz burada bir grubun sosyal ve ekonomik haklar\u0131ndan mahrum kalmas\u0131ndan bahsediyoruz asl\u0131nda. Bunun alg\u0131lanabilmesi i\u00e7in s\u00fcrekli dillendirilmesi gerekiyor.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cBenim bir siyaset\u00e7i olarak g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck sorunum yoktu, a\u00e7\u0131k e\u015fcinsel kimli\u011fimle siyasete girmek benim i\u00e7in bir sorun te\u015fkil etmiyordu. Fakat mesela, bu herkes i\u00e7in o kadar kolay de\u011fil.\u00a0 HDP\u2019deki arkada\u015f\u0131m\u0131z bu bask\u0131n\u0131n alt\u0131nda ezildi, bu g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck sebebinden \u00f6t\u00fcr\u00fc \u00e7evresinden yeterince destek g\u00f6remedi\u011fini belirtti ve sonunda \u00fclkeden iltica etti. O y\u00fczden 1 Kas\u0131m se\u00e7imlerinde de hi\u00e7bir partinin a\u00e7\u0131k LGBT\u0130 kimlikli bir aday\u0131 yotu.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cEvet, se\u00e7im beyannamesinde muhte\u015fem bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yapt\u0131, e\u015fcinsel kimli\u011fini gizlemeyen bir aday\u0131 da milletvekili aday\u0131 olarak son s\u0131radan da olsa g\u00f6sterdi. Eyvallah. Fakat mesela o aday\u0131na sald\u0131r\u0131lar geldi\u011finde, HDP kendi i\u00e7erisinde o aday\u0131 sahiplenmi\u015f, korumu\u015f olabilir; ama kamusal ortama bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda sanki HDP o aday\u0131 ortada b\u0131rakm\u0131\u015f gibiydi. Arkas\u0131nda durmuyor gibiydi. Benim o s\u00fcre\u00e7ten tek hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m, Demirta\u015f\u2019\u0131n e\u015fcinsel evlilik sorusuna y\u00f6nelik <\/em>\u2018Ben kar\u0131mla \u00e7ok mutluyum, te\u015fekk\u00fcrler<\/em>\u2019 esprisi yapmas\u0131yd\u0131. Ne olursa olsun se\u00e7im beyannamesine bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda bu partiden \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f beklersiniz.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201c1 Kas\u0131m\u2019\u0131n ger\u00e7ek bir se\u00e7im olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da hala sorguluyoruz. Bu sorgulama \u00e7ok yo\u011fun bir bi\u00e7imde ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, a\u015f\u0131r\u0131 derecede bir motivasyon ta\u015f\u0131m\u0131yor insanlar. 7 Haziran\u2019da b\u00fcy\u00fck bir heves vard\u0131, istek vard\u0131; \u015fimdi biraz yorgunluk var.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cBireysel, bir vatanda\u015f olarak; CHP, HDP, Milliyet\u00e7i Hareket Partisi (MHP) koalisyonunun \u00fclkemiz i\u00e7in \u00e7ok farkl\u0131 bir deneyim olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Nispeten demokrasiye en yak\u0131n deneyimlerimizden biri olabilirdi. Olamad\u0131.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201cKendimi partimi ele\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7ok zorlad\u0131\u011f\u0131mda bile, a\u00e7\u0131k bir nokta bulam\u0131yorum a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Ba\u015fka bir parti liderine<\/em> \u2018tamam sen gel ba\u015fbakan ol<\/em>\u2019 diyebilen bir siyasi partidir CHP. Bu bir siyasi parti i\u00e7in ciddi bir fedakarl\u0131kt\u0131r.<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

R\u00f6portaj\u0131n Tam Metni<\/u><\/strong><\/h4>\n

\u00d6ncelikle bize vakit ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in \u00e7ok te\u015fekk\u00fcrler. \u015e\u00f6yle ba\u015flayal\u0131m, sizin T\u00fcrkiye\u2019deki LGBT\u0130 hareketine dair 10 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir aktif olarak verdi\u011finiz eme\u011fe de\u011finerek genel bir soru sormak istiyorum. Bildi\u011fimiz kadar\u0131yla eski Lambda \u0130stanbul Aktivisti ve \u015fimdi de 2011\u2019de kurulmu\u015f Spod isimli bir sosyal politika temelli LGBT\u0130 haklar\u0131 derne\u011finin y\u00f6netim kurulu \u00fcyesisiniz. Son d\u00f6nemdeki iktidar partisinin politikalar\u0131 neticesiyle her alanda muhafazakarl\u0131\u011fa ve milliyet\u00e7ili\u011fe dayal\u0131 kutupla\u015fma hassasiyetleri bir hayli y\u00fckseldi. Kutupla\u015fmalar\u0131n en \u00e7ok toplumdaki hali haz\u0131rda dezavantajl\u0131 gruplar\u0131 etkiledi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek; insan merak etmeden duram\u0131yor: LGBT\u0130\u2019ler ne halde? Ya\u015famsal alanlar\u0131nda bir iyile\u015ftirme s\u00f6z konusu mu? De\u011filse bununla nas\u0131l ba\u015f ediyorlar?<\/strong><\/p>\n

\u0130ki ileri bir geri gitmeye al\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131z biz T\u00fcrkiye\u2019de. Bu LGBT\u0130 hak ve m\u00fccadeleleri i\u00e7in de ge\u00e7erli bir durum. \u00c7ok k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00f6l\u00e7ekten anlataca\u011f\u0131m ama 2014 yerel se\u00e7imleri ile itibariyle d\u00fc\u015f\u00fcnelim mesela. Bu se\u00e7imlerle birlikte biz iki tane belediyede a\u00e7\u0131k e\u015fcinsel kimli\u011fimizle, \u015ei\u015fli ve Be\u015fikta\u015f belediyelerinde istihdam edildik. Bizim zaten geli\u015f amac\u0131m\u0131z belediyelerde LGBT\u0130 hak ve m\u00fccadelelerine \u015fekil vermekti. Bir sene i\u00e7erisinde de belediyelerde bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmalar yapt\u0131k. Biz bile hayret ettik do\u011frusu.<\/p>\n

\u201c\u0130nsanlar\u0131n nefret su\u00e7u sebebiyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerine dair; \u2018nefrete inat ya\u015fas\u0131n hayat\u2019 slogan\u0131yla bir bilboard \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131k. Bu T\u00fcrkiye\u2019de bir ilkti<\/em>\u201d<\/strong><\/p>\n

Ne gibi \u00e7al\u0131\u015fmalar yapt\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n

\u00d6rne\u011fin, Be\u015fikta\u015f Belediye Ba\u015fkan\u0131 ile birlikte, LGBT\u0130 aktivistleri olarak, 20 Kas\u0131m nefret su\u00e7u ma\u011fduru trans bireyleri anma g\u00fcn\u00fcnde bilboardlarda fark\u0131ndal\u0131k yaratma \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131k. \u0130nsanlar\u0131n nefret su\u00e7u sebebiyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerine dair; \u2018nefrete inat ya\u015fas\u0131n hayat\u2019 slogan\u0131yla bir bilboard \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131k. Bu asl\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019de bir ilkti. \u0130lk defa bir devlet kurumu, b\u00f6yle bir fark\u0131ndal\u0131k yaratma \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131. Bu bak\u0131mdan \u00e7ok de\u011ferli g\u00f6r\u00fcyorum. Yine yak\u0131n zamanda Be\u015fikta\u015f Belediyesi\u2019nde Onur haftas\u0131 resepsiyonu organize ettik. Bu da bu a\u00e7\u0131dan bir ilkti. E\u015fitlik birimleri kurulmaya ba\u015fland\u0131. \u0130stanbul\u2019da var olmayan bir \u015feydi. \u0130stanbul\u2019da \u015ei\u015fli ve Be\u015fikta\u015f belediyelerinde e\u015fitlik birimleri kurduk. Bu birimlerde belediyelerin vatanda\u015fa y\u00f6nelik hizmetlerine dair ve belediye \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na y\u00f6nelik LGBT\u0130 e\u011fitimleri verdik. LGBT\u0130 bireylerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131lara, bizim belediyeler olarak bu konuda nas\u0131l sorumlulu\u011fumuz oldu\u011funa ve bu konuda nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctebilece\u011fimize dair \u00e7al\u0131\u015fmalar yapt\u0131k. Yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar sadece bu iki belediyelerle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmad\u0131.\u00a0 Sar\u0131yer belediyesinden de Kad\u0131k\u00f6y Belediyesi\u2019nden de derneklere LGBT\u0130 bireylere y\u00f6nelik e\u011fitimler i\u00e7in teklifler geliyor.\u00a0 Bu seneki Onur haftas\u0131 zaman\u0131nda CHP\u2019li belediyeler sosyal medyadan Onur haftas\u0131na y\u00f6nelik destek mesajlar\u0131 yay\u0131nlamaya ba\u015flad\u0131lar. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 bu da bir ilkti T\u00fcrkiye\u2019de. Resmi sosyal medya hesaplar\u0131n\u0131n logolar\u0131n\u0131 g\u00f6kku\u015fa\u011f\u0131 yapt\u0131lar, ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 k\u0131nayan mesajlar yay\u0131nlad\u0131lar. CHP\u2019nin yerelinde b\u00f6yle geli\u015fmeler olurken tabii Halklar\u0131n Demokratik Partisi de (HDP) de \u00f6nemli bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yapt\u0131. Demirta\u015f\u2019\u0131n cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 adayl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde, HDP A\u011fr\u0131\u2019da trans kad\u0131n aktivist bir arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131n posterleriyle birlikte bir se\u00e7im slogan\u0131 yay\u0131nlad\u0131 ve bu \u015fekilde bilboardlara \u00e7\u0131kt\u0131. Bu g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye\u2019de LGBT\u0130 mevzusu tabu bir mevzudur. \u0130nsanlar \u00e7ekinirler: \u2018evet destekliyoruz<\/em>\u2019 derler, ama \u00e7ok da dile getirmezler. Fakat art\u0131k daha kararl\u0131 bir \u015fekilde insanlar, LGBT\u0130 hak m\u00fccadelesinin bir insan haklar\u0131 m\u00fccadelesi oldu\u011funu savunmaya ba\u015flad\u0131lar. Demirta\u015f\u2019\u0131n cumhurba\u015fkanl\u0131k se\u00e7im kampanyas\u0131 sonras\u0131, e\u015fcinsel bir arkada\u015f\u0131m\u0131z da milletvekili aday listesinde g\u00f6sterildi. Fakat tam o s\u00fcre\u00e7te hepimizin g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00fczere Adalet ve Kalk\u0131nma Partisi (AKP) HDP\u2019ye y\u00f6nelik olan sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak da LGBT\u0130\u2019leri hedef almak gibi bir politika da g\u00fctt\u00fc. Yani listelerinde bir e\u015fcinsel var tarz\u0131nda bir politika idi. \u0130ktidar partisi a\u00e7\u0131k\u00e7a bunu yap\u0131nca da, medya organlar\u0131nda da LGBT\u0130lere y\u00f6nelik nefret s\u00f6ylemi ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Yani bir yandan dedi\u011fim gibi g\u00fczel geli\u015fmeler olurken, bir yandan da k\u00f6t\u00fc geli\u015fmeler oluyor. LGBT\u0130\u2019ler hala nefret s\u00f6ylemlerine ve nefret cinayetlerine maruz kal\u0131yorlar. Bunun tabii ki en \u00f6nemlisi sebebi LGBT\u0130 haklar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde anayasada yer almamas\u0131d\u0131r. Bunun sebebi de, devlet hala LGBT\u0130\u2019leri bir sosyal grup, sizin s\u00f6yledi\u011finiz gibi dezavantajl\u0131 bir grup olarak kabul etmiyor ve \u00f6yle dillendirmek de istemiyor. Bu da elbette bireylerin hayat\u0131 \u00fczerinde \u00e7ok ciddi etkilere sebep oluyor. Ayr\u0131ca tam olarak sizin s\u00f6yledi\u011finiz gibi, nefret ve \u015fiddet ortamlar\u0131nda en b\u00fcy\u00fck zarar\u0131 zaten dezavantajl\u0131 gruplar g\u00f6r\u00fcr ve i\u015fin en k\u00f6t\u00fc taraf\u0131 dezavantajl\u0131 gruplar\u0131n u\u011fram\u0131\u015f oldu\u011fu \u015fiddet de g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131n\u0131r. Bu sene mesela Onur y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz on \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc y\u0131l\u0131nda olacakt\u0131. Ge\u00e7ti\u011fimiz 12 y\u0131ld\u0131r, T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir bi\u00e7imde en ufak bir s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fanmam\u0131\u015ft\u0131. Ama bu sene valili\u011fin engellemesi ve polisin a\u015f\u0131r\u0131 m\u00fcdahalesiyle sekteye u\u011frad\u0131 ve bu bizim i\u00e7in \u2013LGBT\u0130 dernekleri olarak\u2013 \u00e7ok net bir \u015fekilde politik bir mesajd\u0131: \u2018siz biraz fazla ileri gidiyorsunuz, haddinizi bilin<\/em>\u2019 tarz\u0131nda. B\u00f6yle bir ikircikli durumdur. Herkesin bar\u0131\u015f mevzusunu konu\u015ftu\u011fu bir ortamda, bar\u0131\u015f derken akl\u0131m\u0131za K\u00fcrt mevzusu gelir. Ama asl\u0131nda toplumsal bar\u0131\u015f dedi\u011fimiz \u015fey asl\u0131nda \u00e7ok daha geni\u015f bir grubu kapsamal\u0131d\u0131r. \u0130ster istemez ne yaz\u0131k ki; K\u00fcrtlerin haklar\u0131 konusu fazlas\u0131yla siyaset\u00e7ilerin stratejisi haline geldi\u011fi ve ancak politik partilerin \u00e7\u0131karlar\u0131 amac\u0131yla desteklendi\u011fi ya da desteklenmedi\u011fi ya da ter\u00f6rist diye insanlar\u0131n hedef g\u00f6sterildi\u011fi i\u00e7in de, bu mevzu bir t\u00fcrl\u00fc K\u00fcrtl\u00fck ekseninden \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p, tart\u0131\u015f\u0131lamamaktad\u0131r. Bu noktada Onur y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn durdurulmas\u0131, engellenmesinden sonra ba\u015flayan iki ayl\u0131k s\u00fcre\u00e7te LGBT\u0130\u2019lere y\u00f6nelik \u00e7ok ciddi sistematik sald\u0131r\u0131lar oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc devlet b\u00f6yle yaparsa sokaktaki insan da bundan g\u00fc\u00e7 al\u0131yor: \u2018nas\u0131lsa bir trans \u00f6ld\u00fcrd\u00fcm, d\u00f6vd\u00fcm ne olacak<\/em>\u2019\u00a0 s\u00f6ylemlerinde sald\u0131r\u0131lara devam ediliyor. Ve bu sald\u0131r\u0131lar memleketteki g\u00fcndem a\u015f\u0131r\u0131 yo\u011fun oldu\u011fu i\u00e7in, bir t\u00fcrl\u00fc g\u00fcndeme gelemiyor. \u015eimdi dezavantajl\u0131 gruplar\u0131n s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131ndan bir tanesi de budur. Ya\u015fan\u0131lan \u015fiddet bir t\u00fcrl\u00fc g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olamaz. Hele hele bizim memleket gibi g\u00fcndem \u00e7ok yo\u011funsa ve her g\u00fcn \u00fcst \u00fcste a\u011f\u0131r olaylar ya\u015fan\u0131yorsa. Sa\u00e7ma gelecek ama belli durumlarda sokakta d\u00f6v\u00fclme ya da evinde tecav\u00fcze u\u011frama \u00e7ok l\u00fcks bir mevzuymu\u015f gibi de gelebiliyor. \u015eunu akl\u0131m\u0131zda tutmam\u0131z gerekir: insan haklar\u0131n\u0131n hiyerar\u015fisi yoktur. \u00d6ncelikle \u015funu \u00e7\u00f6zece\u011fiz gibi bir durum olamaz. Mesela biz, LGBT\u0130 aktivistlerinin s\u0131k\u00e7a duydu\u011fu bir s\u00f6ylem vard\u0131r: bu memlekette daha kad\u0131n erkek e\u015fitli\u011fi sa\u011flanmam\u0131\u015f.Kad\u0131n erkek e\u015fitli\u011fi LGBT\u0130 haklar\u0131n\u0131n sayg\u0131 duyuldu\u011fu, tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bir\u00e7ok \u00fclkede bile tam olarak sa\u011flanm\u0131\u015f de\u011fil. O y\u00fczden b\u00f6yle bir hiyerar\u015fi kuramay\u0131z. Onun yerine, demokrasiden de benim anlad\u0131\u011f\u0131m \u015fudur ki, hepsini bir b\u00fct\u00fcn halinde d\u00fc\u015f\u00fcnmeliyiz, \u00e7\u00fcnk\u00fc bir tanesi di\u011ferinden a\u015fa\u011f\u0131 de\u011fil.Sonu\u00e7ta burda derdimiz sa\u011fl\u0131kl\u0131, mutlu, huzurlu bir insan \u00e7\u00fcnk\u00fc bu insanlar sa\u011fl\u0131kl\u0131, mutlu, huzurlu bir toplum olu\u015fturuyor.<\/p>\n

\u201cHDP\u2019nin ve CHP\u2019nin hem kurulu\u015f yap\u0131lar\u0131 hem de dinamikleri \u00e7ok farkl\u0131d\u0131r<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

Pekiyi, HDP mevzusundan bahsederken; CHP\u2019nin HDP ile yak\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve uzakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 noktalar nelerdir? \u00d6rne\u011fin i\u00e7 g\u00fcvenlik yasa tasar\u0131s\u0131nda birlikte mecliste muhalefet ettiler. Aralar\u0131ndaki mesafeler ve yak\u0131nl\u0131klar \u00fczerinden bize iki partinin dinamiklerini ve ayr\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 noktalar\u0131 \u00f6zetleyebilir misiniz? \u00d6rne\u011fin Cizre\u2019ye bar\u0131\u015f y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda fazlas\u0131yla ayr\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fcler gibi geldi. <\/strong><\/p>\n

Evet, do\u011fru. B\u00f6lgedeki geli\u015fmeleri izlemek \u00fczere bir heyet g\u00f6revlendirildi Genel Ba\u015fkan taraf\u0131ndan. O heyet gidip incelemelerini yapt\u0131 ama dedi\u011finiz gibi belli durumlarda ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcyor tabii. \u015eunu akl\u0131m\u0131zda tutmam\u0131z gerekiyor, ben kendim de bir politikac\u0131 olmama ra\u011fmen s\u00f6yleyece\u011fim \u015fey \u015fudur ki, bar\u0131\u015f politikas\u0131 politikac\u0131lara b\u0131rak\u0131lamayacak kadar \u00f6nemli bir mevzudur. Bar\u0131\u015f hepimizin \u00f6znesi olmas\u0131 gereken bir mesele, \u00e7\u00fcnk\u00fc bizim d\u0131\u015f\u0131m\u0131zda ger\u00e7ekle\u015fen bir konu de\u011fil. \u00c7ok iyi biliyoruz ki, \u00fclkenin bir yerinde olan bir \u015fey elbette bizi de etkiliyor. O a\u00e7\u0131dan, hepimiz \u00f6zneyiz. Cizredeki mevzuda, sivil toplumun i\u015fin i\u00e7erisinde olmas\u0131 beni bir nebze rahatlatan bir konu.<\/p>\n

CHP-HDP ili\u015fkisine gelince, unutmamam\u0131z gerekir ki, bu ikisi de birer siyasi partidir. Siyasi partilerin \u00e7ok daha k\u0131s\u0131tland\u0131\u011f\u0131 alanlar vard\u0131r. Bence siyasi partilerden, sivil toplumdan bekledi\u011fimizi beklememeliyiz. Yeri geldi\u011finde tabii ki beraber olunur, yeri geldi\u011finde de farkl\u0131 stratejiler uygulan\u0131r. Bunlar o partinin hem i\u00e7 dinamiklerine hem de se\u00e7menle olan ili\u015fkisine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Sonu\u00e7ta bir siyasi partinin amac\u0131 iktidar olmakt\u0131r. Siyasi partilerden umut besledi\u011fimizde bu basit ve temel ger\u00e7e\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnmeliyiz. Benim i\u00e7in esas \u00f6nemli olan \u015fey, bizim art\u0131k pasif vatanda\u015fl\u0131ktan \u00e7\u0131k\u0131p aktif vatanda\u015fl\u0131\u011fa ge\u00e7memiz gereklili\u011fidir. S\u00fcrekli bir kurtar\u0131c\u0131 beklemektense, \u2013tabii \u015fimdi aktivist olunca daha kolay s\u00f6yl\u00fcyorum\u2013 hepimizin birer birey oldu\u011funu kabul edip, elimizden geldi\u011fince vicdan\u0131m\u0131z\u0131 yaralayan konularda ya aktif bir \u015fekilde siyasi partilere istedi\u011fimiz \u015fekilde davranmalar\u0131 i\u00e7in zorlamal\u0131 ya da bir sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fcyle birlikte vicdan\u0131m\u0131z rahat bir \u015fekilde hareket etmenin \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Tabii kendi ge\u00e7imini ger\u00e7ekle\u015ftirme, ailesine, \u00e7ocu\u011funa bakmak zorunda olan insanlar\u0131n durumunun o kadar da kolay olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark\u0131nda olarak s\u00f6yl\u00fcyorum; herkesin sokaklara d\u00f6k\u00fclmesini beklemenin de bir haks\u0131zl\u0131k oldu\u011funun fark\u0131nday\u0131m.<\/p>\n

CHP ve HDP nin bir araya geldi\u011fi, ortak konular asl\u0131nda \u00e7ok da s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil. Mesela LGBT\u0130 haklar\u0131 alanlar\u0131nda her zaman CHP ve HDP milletvekilleri bir araya geldi. Zaten LGBT\u0130 hak mevzusu t\u00fcm partilerin sorumlulu\u011fu alt\u0131ndad\u0131r. \u015eu zamana kadar mecliste LGBT\u0130\u2019lere y\u00f6nelik az bir \u00e7al\u0131\u015fma olmu\u015ftur, ancak 2011\u2019den sonra yo\u011funla\u015fan bir s\u00fcre\u00e7 vard\u0131r. B\u00fct\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz o s\u00fcre\u00e7te de, CHP ve HDP milletvekilleri bir aradayd\u0131. Bir \u00f6rnek vereyim: Gezi zaman\u0131 2013 y\u0131l\u0131nda, CHP milletvekili Binnaz Toprak LGBT\u0130 sorunlar\u0131na y\u00f6nelik meclis ara\u015ft\u0131rma komisyonu kurulmas\u0131 i\u00e7in bir \u00f6nerge veriyor ve bu \u00f6nerge \u00e7o\u011funluk oyuyla elbette reddedilse de, bu \u00f6nerge o d\u00f6nem Bar\u0131\u015f ve Demokrasi Partisi (BDP) milletvekilleri taraf\u0131ndan da savunuluyordu. Onlar da LGBT\u0130 haklar\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir ad\u0131m at\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ifade etmi\u015flerdi. B\u00f6yle belli hayati mevzularda bir araya geliyorlar. Her ne kadar benim partim ele\u015ftirilse de, unutmamak gerekir ki, bu iki parti de asl\u0131nda sol kanatta yer al\u0131r. Sol ideolojileri iki partinin de mayas\u0131nda var. O y\u00fczden belli konularda bir araya gelmelerinden, belli konularda ise ayr\u0131\u015fmalar\u0131ndan daha do\u011fal bir \u015fey yoktur \u00e7\u00fcnk\u00fc ikisinin de kurulu\u015f yap\u0131lar\u0131 ve dinamikleri \u00e7ok farkl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u201cCHP bir amiral gemisi gibidir, burnunu de\u011fi\u015ftirmesi epey vakit al\u0131r, ama de\u011fi\u015ftirdi\u011fi zaman b\u00fct\u00fcn \u00fclkenin gidi\u015fat\u0131n\u0131 belirleyebilecek bir g\u00fcce sahiptir<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

En \u00e7ok hangi konularda ayr\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz? \u00d6rne\u011fin K\u00fcrt meselesi?<\/strong><\/p>\n

K\u00fcrt m\u00fccadelesiyle ilgili bile \u00e7ok ayr\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek ne kadar do\u011fru bilmiyorum. CHP\u2019nin en \u00e7ok ele\u015ftirilen y\u00f6nlerinden bir tanesi; \u2018sizin \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecine y\u00f6nelik somut bir ad\u0131m\u0131n\u0131z, plan\u0131n\u0131z yok<\/em>\u2019 mevzusudur. Halbuki Genel Ba\u015fkan, \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcreci her zaman \u015feffaf, a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde meclis \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda konu\u015fulmal\u0131d\u0131r demi\u015ftir. Bunun muhattaplar\u0131 da siyasi partilerdir. Siyasi partiler giderler, istedikleri gruplarla \u00f6rg\u00fctlerle g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcrler. ama b\u00fct\u00fcn konu\u015fmalar\u0131n meclis \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda olmas\u0131 gerekti\u011fini ifade eder. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 buna ben de kat\u0131l\u0131yorum. E\u011fer biz parlamenter bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na sahipsek, bunu savunmal\u0131y\u0131z. Keza, Demirta\u015f\u2019\u0131n s\u00f6ylemlerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da, bu konuda bir farkl\u0131l\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Yani asl\u0131nda ben iki parti aras\u0131nda K\u00fcrt mevzusuyla da ilgili 180 derece terslikler oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Bizims partimizde sadece belli belirsiz birtak\u0131m alanlar var. Bu alanlar\u0131n biraz daha somutla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fine inan\u0131yorum ama belki de bu kendili\u011finden ileride olacakt\u0131r. Tabii iki partinin hedefleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan konu\u015fuyorum, yap\u0131lar\u0131na y\u00f6nelik de\u011fil. CHP\u2019nin \u015fu zamanki d\u00f6nemlerini 2000\u2019lerin ba\u015f\u0131ndaki CHP ile k\u0131yaslayamay\u0131z bile. \u015eu an \u00e7ok daha uzla\u015fmaya, daha anlamaya y\u00f6nelik bir tav\u0131r alm\u0131\u015f durumdad\u0131r. Bu y\u00fczden beni mutlu etmektedir. Melda Onur\u2019un \u00e7ok g\u00fczel bir laf\u0131 vard\u0131r: \u201cCHP bir amiral gemisi gibidir, burnunu de\u011fi\u015ftirmesi epey vakit al\u0131r, ama de\u011fi\u015ftirdi\u011fi zaman b\u00fct\u00fcn \u00fclkenin gidi\u015fat\u0131n\u0131 belirleyebilecek bir g\u00fcce sahiptir.<\/em>\u201d Bu benim kafamda \u00e7ok yer eden bir metafordur. CHP gibi tarihi fazlas\u0131yla dolu ve \u00e7alkant\u0131l\u0131 bir partiyi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde, onun rotas\u0131n\u0131 HDP gibi gen\u00e7, yeni bir partiyle k\u0131yaslamam\u0131z do\u011fru de\u011fil. Kald\u0131 ki parti k\u0131yaslaman\u0131n da do\u011fru oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. CHP\u2019ye getirilen ele\u015ftirilerden bir tanesi de hep kendi tarihiyle y\u00fczle\u015fememesidir mesela. Baz\u0131 ele\u015ftirileri fazlas\u0131yla ac\u0131mas\u0131z buluyorum. Fakat iktidar partisinin her \u015feye hay\u0131r dedi\u011fi noktada sonu\u00e7ta ana muhalefet partisinin ne kadar etkisi olabiliyorsa, o kadar etkisi oluyor. Tarihle y\u00fczle\u015fme mevzusunun ben bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flayabilmek i\u00e7in de \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Biz bar\u0131\u015f, dedi\u011fimizde \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131zl\u0131k olarak alg\u0131lanmamal\u0131, AKP iktidar\u0131nda ate\u015fkes d\u00f6neminin ne kadar k\u0131r\u0131lgan oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck, asl\u0131nda o bar\u0131\u015f s\u00fcreci de\u011filmi\u015f. Bunun en \u00f6nemli sebeplerinden bir tanesi de, yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki gibi hakikati ara\u015ft\u0131rma komisyonu gibi kurumlar\u0131n kurulmamas\u0131d\u0131r. Toplumsal bar\u0131\u015f\u0131n ger\u00e7ekten sa\u011flanabilmesi i\u00e7in gerekli baz\u0131 insanlar\u0131n bu \u00e7at\u0131\u015fma ortam\u0131n\u0131 yaratan ki\u015fi ve kurumlar\u0131n, objektif ve hukuki cezaland\u0131rmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc siz cezaland\u0131rmay\u0131nca ne oluyor mesela, az \u00f6nce bahsetti\u011fim gibi valilik Onur y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yasakl\u0131yor, vatanda\u015f da gidip LGBT\u0130\u2019leri d\u00f6v\u00fcyor. Bunun gibi bir s\u00fcre\u00e7ten bahsediyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc herkes yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131na kar kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc bir \u00fclkede ya\u015fay\u0131nca, herkes bildi\u011fini okumaya devam ediyor. Bu sebepten yarg\u0131lanma mevzusunun \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Sadece yarg\u0131lanma de\u011fil elbette, bunun belli s\u00fcre\u00e7leri var; \u00f6z\u00fcr dileme, tekrar etmemek i\u00e7in yeni stratejiler geli\u015ftirme gibi. Biz b\u00f6yle bir s\u00fcreci ne yaz\u0131k ki ya\u015famad\u0131k. Biz sadece ate\u015fkes g\u00f6rd\u00fck. Esas bar\u0131\u015f\u0131n sa\u011flanabilmesi i\u00e7in b\u00f6yle bir s\u00fcrecin ya\u015fanmas\u0131 gerekiyor. Biz bunu bu \u00fclkede bir noktada ba\u015flatabildi\u011fimiz takdirde, ben bunun t\u00fcm y\u00fczle\u015fmelere yans\u0131yabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u015e\u00f6yle demek istiyorum: \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcreci \u00fczerinden, ger\u00e7ekleri ara\u015ft\u0131rma komisyonu kurulup, ger\u00e7ek toplumsal bar\u0131\u015f\u0131n tesis edilebilmesi i\u00e7in stratejiler \u00fcretti\u011fimiz takdirde, bunun bu \u00fclkede yap\u0131labilece\u011fini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz takdirde bu \u00e7\u00f6z\u00fclmenin siyasi partilere de sirayet edebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Siyasi partiler de kendi \u00fczerlerine d\u00fc\u015feni yapacakt\u0131r.<\/p>\n

Mesela hangi sorunlar?<\/strong><\/p>\n

6-7 Eyl\u00fcl, Dersim mevzusu, Mara\u015f mevzusu vb. Bunlar\u0131 \u00e7o\u011faltabiliriz. Bizim memlekette travmalar bitmiyor. Herkesin hemfikir oldu\u011fu 80 darbesi hakk\u0131nda bile y\u00fczle\u015femedik hala. Ve y\u00fczle\u015femeden de sorumlu ki\u015fi \u00f6ld\u00fc. B\u00fct\u00fcn partilerin hemfikir oldu\u011fu bir mevzuda bile b\u00f6yle bir y\u00fczle\u015fme sa\u011flanam\u0131yorsa, bunun tek bir siyasi parti taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131n\u0131 beklemenin haks\u0131zl\u0131k oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Biz \u00f6nce hep birlikte \u00fclke olarak yapal\u0131m ki, ondan sonra siyasi partilerden tek tek bir \u015feyler bekleyelim.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

\u201cUnutmamal\u0131 ki, T\u00fcrkiye\u2019de ilk kez e\u015fcinsel oldu\u011funu gizlemeden aday olan ve meclis \u00fcyesi olarak se\u00e7ilen bir ki\u015fi vard\u0131r, o da CHP\u2019lidir<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

Biraz CHP\u2019nin LGBT\u0130 ve insan haklar\u0131 politikalar\u0131ndan bahsedelim isterseniz. Bildi\u011fim kadar\u0131yla en son K\u0131rm\u0131z\u0131 \u015eemsiye Cinsel Sa\u011fl\u0131k ve \u0130nsan Haklar\u0131 <\/strong>Derne<\/strong>\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Kemal <\/strong>\u00d6<\/strong>rdek<\/strong>\u2019<\/strong>e Ankara\u2019daki evinde yap\u0131lan sald\u0131r\u0131 meclise ta\u015f\u0131nd\u0131. Bu ve bunun gibi olaylar\u0131n mecliste takip\u00e7isi oluyor mu? \u0130nsan haklar\u0131 ihlallerine kar\u015f\u0131l\u0131k yap\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00f6neriyor mu CHP?<\/strong><\/p>\n

LGBT\u0130 hareketi 1990\u2019lar\u0131n ba\u015f\u0131nda ba\u015flad\u0131. Bizim ne yaz\u0131k ki CHP ile ili\u015fkilenmemiz \u00e7ok yeni bir zamana denk geliyor. Ancak 2009\u2019dan sonra CHPlilere ula\u015fabilmeye ba\u015flad\u0131k. Ondan \u00f6ncesinde belediyelere gitti\u011fimizde ya da milletvekillerine ula\u015fmak istedi\u011fimizde hep kap\u0131 duvar olmu\u015ftu. 2009 ile birlikte yeni bir CHP uyan\u0131\u015f\u0131yla ger\u00e7ekten de bir de\u011fi\u015fim oldu. Belli milletvekillerinin, \u00f6rne\u011fin Melda Onur, Binnaz Toprak, Aykan Erdemir, Sezgin Tanr\u0131kulu, G\u00fcrsel Tekin, Aylin Nazl\u0131aka gibi, bireysel kendi emekleriyle bu LGBT\u0130 mevzular\u0131 partiye ta\u015f\u0131nm\u0131\u015f oldu. Hala hen\u00fcz partinin resmi bir stratejisini olu\u015fturmuyor LGBT\u0130 haklar\u0131. Bunu eksik bir nokta olarak g\u00f6r\u00fcyorum. Mesela partinin nas\u0131l gen\u00e7lere, kad\u0131nlara, engellilere y\u00f6nelik \u00e7e\u015fitli stratejileri ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 varsa; LGBT\u0130\u2019lerin bu tarz bir grup olarak alg\u0131lanmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ama bir aktivist olarak tabii, bu gibi s\u00fcre\u00e7lerin \u00e7ok k\u0131sa bir zamanda olamayaca\u011f\u0131n\u0131 biliyorum. Hele ki CHP gibi de\u011fi\u015fmesi zaman alan bir parti i\u00e7in, bu s\u00fcre\u00e7lerin biraz daha zaman i\u00e7erisinde ger\u00e7ekle\u015febilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ama LGBT\u0130 derneklerine de \u00e7ok fazla i\u015f d\u00fc\u015f\u00fcyor. Her \u015feyi siyasi partilerden beklemeyelim, siyasi partileri biz zorlayal\u0131m, ya da sivil toplum kurulu\u015flar\u0131n\u0131 biz zorlayal\u0131m. Sivil toplum derneklerinin \u00e7ok daha fazla partilerle ili\u015fkilendirilmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ama yinede T\u00fcrkiye\u2019de ilk kez e\u015fcinsel oldu\u011funu gizlemeden aday olan ve meclis \u00fcyesi olarak se\u00e7ilen bir ki\u015fi var ve bu ki\u015fi belediyelerde LGBT\u0130 haklar\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yor. Bu ki\u015finin CHP\u2019li belediyelerde \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de unutmayal\u0131m elbette. Demek ki CHP\u2019de b\u00f6yle bir alan var. Sadece bu alan a\u00e7ma potansiyelinin LGBT\u0130\u2019ler ve LGBT\u0130 dernekleri taraf\u0131ndan daha da itilmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu b\u00f6yledir. Ben bu konunun \u00f6znesi oldu\u011fum i\u00e7in neyin nas\u0131l yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini \u00e7ok daha iyi bilirim. Konunun \u00f6znelerinin i\u015fleri, stratejileri olu\u015fturuyor olmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc konunun \u00f6znesi olmayan ki\u015filer stratejileri olu\u015fturursa, \u00e7ok daha ihtiya\u00e7lara uygun olmuyor. Bu \u015fu demek de\u011fildir elbette; LGBT\u0130 haklar\u0131 sadece LGBT\u0130\u2019ler taraf\u0131ndan savunulur demek istemiyorum. Lakin LGBT\u0130 haklar\u0131 o kadar tabu bir mevzu oldu\u011fu ve konu\u015fulmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7ok fazla \u00f6nyarg\u0131lardan, duyumlardan, tabulardan kaynaklanan sorunlar var. Bu meselede mesela benim ilk kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m soru e\u015fcinsel evlilik sorusu\u2026 oturup sakin sakin meselenin sadece bundan ibaret olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatman\u0131z gerekiyor. \u0130nsanlar aileleri taraf\u0131ndan bask\u0131 g\u00f6r\u00fcyorlar, evlere hapsediliyor, sokakta insanlar taraf\u0131ndan d\u00f6v\u00fcl\u00fcyorlar, \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar, i\u015fyerinde mobbinge u\u011fruyorlar, okulda s\u00fcrekli a\u015fa\u011f\u0131lamaya maruz kald\u0131klar\u0131ndan e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim hayatlar\u0131ndan mahrum kal\u0131yorlar. Biz burada bir grubun sosyal ve ekonomik haklar\u0131ndan mahrum kalmas\u0131ndan bahsediyoruz asl\u0131nda. Bunun alg\u0131lanabilmesi i\u00e7in s\u00fcrekli dillendirilmesi gerekiyor. Ben a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 bu a\u00e7\u0131dan partimden umutluyum. Ben meclis \u00fcyesi aday\u0131 oldu\u011fumda benim i\u00e7in \u00f6nemli olan \u015fey de buydu: partim acaba bana bir alan a\u00e7abilir mi sorusu; \u00e7\u00fcnk\u00fc en \u00f6nemli ge\u00e7meniz gereken s\u0131n\u0131r budur. AKP ve Milliyet\u00e7i Hareket Partisi\u2019nde (MHP) bu s\u0131n\u0131r mesela kap\u0131 duvard\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc parti politikam\u0131z buna izin vermiyor derler. Ama CHP \u00f6yle de\u011fil. Buyrun gelin arkada\u015flar, g\u00fcndemlerinizi de getirin yakla\u015f\u0131m\u0131 oldu. Bundan sonra i\u015fin b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 da a\u00e7\u0131k kimli\u011fiyle, siyasetle ilgilenmek isteyen aktivistlere kal\u0131yor.<\/p>\n

Tam da bu noktada, CHP\u2019ye kat\u0131l\u0131m s\u00fcrecinizi merak etmekteydim. Neden HDP de\u011fil de CHP? Se\u00e7imler \u00f6ncesinde sizin i\u00e7in kendinize CHP \u0130l Meclis \u00dcyesi aday\u0131 unvan\u0131n\u0131 kazand\u0131racak etken ne olmu\u015ftu? <\/strong><\/p>\n

Benim a\u00e7\u0131dan \u00f6nemli olan \u015fuydu: CHP\u2019de LGBT\u0130 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeydeydi, HDP\u2019de bu t\u00fcrl\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmalar zaten vard\u0131 ve gidip emek veren bir\u00e7ok aktivist arkada\u015f\u0131m\u0131z bulunuyordu. Bunun herkese kar\u015f\u0131 yap\u0131lan bir haks\u0131zl\u0131k oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum; hem partinin eksikli\u011fi hem de T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan LGBT\u0130\u2019lerin de \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir eksikli\u011fi. Sonu\u00e7ta biz burada ana muhalefet partisinden bahsediyoruz. Tarihsel \u00f6nemi olan, son derece k\u00f6kl\u00fc bir ge\u00e7mi\u015fi olan bir partiden bahsediyoruz. Negatif ya da pozitif, herkesin CHP ile ilgili bir ba\u011f\u0131, duygu durumu vard\u0131r. Bu \u00fclkede kimse CHP hakk\u0131nda hi\u00e7bir \u015fey bilmiyorum ya da d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum diyemez. Bu kadar bizim hayat\u0131m\u0131zda etkili partinin LGBT\u0130 politikalar\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmamas\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 benim i\u00e7imi s\u0131zlatt\u0131. Bu sebeple buradan aday oldum. \u0130ster istemez d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm \u015feylerden bir tanesi de \u015fuydu ki, aday olmay\u0131 sadece sadece g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmak i\u00e7in de\u011fi \u2013ki g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck ger\u00e7ekten \u00f6nemli bir mevzudur\u2013, ama hareketin (Onur y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc ge\u00e7en sene 80.000 ki\u015fiye ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r) geldi\u011fi noktan\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck \u00f6tesine ge\u00e7mesini istedi\u011fim i\u00e7in CHP\u2019nin de bu olana\u011f\u0131 bana sunabilecek tek \u0130stanbul belediyesi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcm. Kendi i\u00e7imde karar verdikten sonra da b\u00fct\u00fcn dernekteki arkada\u015flar\u0131ma sordum. Hepsi i\u00e7in yeni bir \u015feydi. Bireyler de\u011fil ama dernekteki aktivistler i\u00e7in do\u011fruyu s\u00f6ylemek gerekirse CHP\u2019ye y\u00f6nelik \u00e7ok b\u00fcy\u00fck hayal k\u0131r\u0131kl\u0131klar\u0131 vard\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc partiden \u00e7ok b\u00fcy\u00fck beklentileri vard\u0131r ama kimse de elini ta\u015f\u0131n alt\u0131na koymaz. O y\u00fczden ben arkada\u015flar\u0131ma sordu\u011fumda, tepkileri ben yapmam ama biri yaparsa da desteklerim olmu\u015ftu. Tabii 2014 \u00f6ncesi d\u00f6nemi s\u00f6yl\u00fcyorum size \u015fu an. \u0130nsanlar benim ve Boysan\u2019\u0131n meclis \u00fcyesi adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131n belediyede bu kadar somut i\u015flere yol a\u00e7abilece\u011fine ve hatta ikimizden birinin meclis \u00fcyeli\u011fiyle sonu\u00e7lanabilece\u011fine inanm\u0131yorlard\u0131. B\u00f6yle bir ger\u00e7ekli\u011fe inanm\u0131yorlard\u0131. \u015eimdi insanlara bir cesaret geldi. Daha fazla arkada\u015f\u0131m Sedef ben de siyasete girmek istiyorum, ne yapmal\u0131y\u0131m diye soruyor. Biz de hareket olarak \u00f6\u011frenilmi\u015f \u00e7aresizli\u011fimizden, umutsuzlu\u011fumdan \u00e7\u0131k\u0131p b\u00f6yle \u015feyler de yap\u0131labiliyormu\u015f, iyi \u015feyler de olabiliyormu\u015f d\u00fc\u015f\u00fcncesine ge\u00e7i\u015f yap\u0131yoruz galiba art\u0131k.<\/p>\n

\u201cLGBT\u0130 bireylerin \u00e7o\u011fu CHP se\u00e7menidir<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

Parti i\u00e7i kota meselesine nas\u0131l bak\u0131yorsunuz? Partilerde gen\u00e7, kad\u0131n ve LGBT\u0130 kotas\u0131 olmal\u0131 m\u0131d\u0131r sizce? Mesela kad\u0131n ve gen\u00e7lik kollar\u0131 gibi LGBT\u0130 kollar\u0131 kurulabilir mi?<\/strong><\/p>\n

Ne yaz\u0131k ki CHP\u2019ye gen\u00e7lerin ve kad\u0131nlar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 konusunda s\u0131k\u0131nt\u0131lar var. Ama bu s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n tek sorumlusu partinin yap\u0131s\u0131 de\u011fil. Bu \u00e7ift tarafl\u0131 bir \u015feydir. Ne yaz\u0131k ki biz, kad\u0131nlar olarak iki kat daha fazla \u00e7al\u0131\u015fmak zorunday\u0131z; bu bir ger\u00e7eklik zaten ve maalesef \u00e7ok yak\u0131n bir zamanda da d\u00fcnyan\u0131n hi\u00e7bir yerinde de\u011fi\u015fmeyecek. Bu \u00f6n kabulle birlikte siyasete girmek i\u00e7in s\u0131n\u0131rlar\u0131 daha fazla zorlamal\u0131y\u0131z. Bunu te\u015fvik etmek i\u00e7in partiler belli stratejiler uyguluyor mesela dedi\u011finiz gibi kota yap\u0131yor ya da Genel Ba\u015fkan\u2019\u0131n uygulad\u0131\u011f\u0131 g\u00fczel bir strateji olarak, ilk s\u0131ralara kad\u0131n yerle\u015ftirmek de olabiliyor. Bu biraz da hem parti i\u00e7inde hem de se\u00e7men gen\u00e7lerin ve kad\u0131nlar\u0131n bast\u0131rmas\u0131yla olabilecek bir \u015fey. LGBT\u0130\u2019lerden \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funluk CHP\u2019ye oy veriyor. Bununla ilgili elimizde istatistikler \u00e7ok fazla de\u011fil ama bir tane istatistik LGBT\u0130 bireylerin \u00e7o\u011funlu\u011funun CHP se\u00e7meni oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Ama pasif se\u00e7men olarak kalmay\u0131p bireylerin siyasete girmesi \u00e7ok \u00f6nemli. \u00c7\u00fcnk\u00fc ancak o zaman do\u011frudan \u015fu yap\u0131lmal\u0131, bu yap\u0131lmal\u0131 diyebilece\u011finiz bir alanda olabiliyorsunuz.<\/p>\n

Onun d\u0131\u015f\u0131nda, kota mevzusu hala LGBT\u0130 dernekleri aras\u0131nda bile tart\u0131\u015f\u0131lan bir \u015fey, o y\u00fczden benim verecek net bir cevab\u0131m yok. Siyasi partilere kat\u0131l\u0131m, siyasi temsil mevzusu bile hala LGBT\u0130 hareketi i\u00e7in \u00e7ok yeni bir \u015fey T\u00fcrkiye\u2019de. 2014\u2019ten beri ba\u015flayan bir tart\u0131\u015fma s\u00fcrecinden bahsediyorum, \u00e7ok yeni bir mevzu. Ondan \u00f6ncesinde de a\u00e7\u0131k trans kimli\u011fiyle aday olan arkada\u015flar vard\u0131 ama bunlar hep g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck i\u00e7in yap\u0131l\u0131yordu, siyasi temsiliyet kayg\u0131s\u0131 g\u00fctm\u00fcyordu. Dolay\u0131s\u0131yla hareket de hen\u00fcz kendi i\u00e7erisinde kendi stratejisini, siyasi partilerle nas\u0131l ili\u015fkilenmesi gerekti\u011fini de geli\u015ftiremedi. Bu da zaman alacakt\u0131r. Kota sorusu benim de kafamda soru i\u015fareti bu y\u00fczden. Bir yandan da \u00e7ok zor bir uygulama, yani nas\u0131l bir kota koyacaks\u0131n\u0131z; LGBT\u0130 kotas\u0131 m\u0131 diyeceksiniz, bunu ki\u015finin beyan\u0131na dayal\u0131 olarak m\u0131 alg\u0131layacaks\u0131n\u0131z, her LGBT\u0130 aday\u0131 sadece LGBT\u0130 oldu\u011fu i\u00e7in mi aday g\u00f6stereceksiniz gib \u00e7ok dallan\u0131p budaklanan \u015feyler var. Ama ben onun yerine ba\u015flang\u0131\u00e7 stratejisi olarak siyasi partilerin LGBT\u0130leri unutmayan bir yerden ba\u015flamas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. En basitinden \u00e7ok kli\u015fe bir parti slogan\u0131nda bile \u2018kad\u0131nlar\u0131m\u0131z, gen\u00e7lerimiz, i\u015fsizlerimiz\u2019 vs. derken LGBT\u0130lerimiz de diyebilir. Bu bir parti i\u00e7in hi\u00e7bir \u015fekilde kay\u0131p de\u011fildir. Bak\u0131n\u0131z HDP koskoca LGBT\u0130 afi\u015fleri ast\u0131, onca sald\u0131r\u0131lara ra\u011fmen ayakta kald\u0131, baraj\u0131 ge\u00e7ti. Yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki muhafazakar \u00fclkelerde de bu b\u00f6yledir. Bu konuda partinin kaybedece\u011fi hi\u00e7bir oy olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc se\u00e7men davran\u0131\u015flar\u0131nda da sosyolojik ger\u00e7eklik olarak b\u00f6yle bir \u015fey yoktur. Ama bunun kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda o partinin inan\u0131lmaz bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olacakt\u0131r. Kendi kimli\u011fini hala kabullenememi\u015f, ya da kimli\u011fini kabullenmi\u015f ama hala ailesine kendini kimli\u011fini kabullendirmek isteyen, hala bana bey demeyin, bayan deyin diyen, ya da evlenmeyece\u011fim \u00e7\u00fcnk\u00fc e\u015fcinselim diyen, her g\u00fcn tekrar tekrar \u00e7evresine bunu s\u00f6ylemek zorunda kalan bir grubun aras\u0131nda inan\u0131lmaz \u015fekilde etkili olacakt\u0131r. Bu bir partinin ben sizi tan\u0131yorum demesi, ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Biz modern bir partiyiz kap\u0131m\u0131z herkese a\u00e7\u0131kt\u0131r demek yerine, biz LGBT\u0130\u2019lerin sosyoekonomik sorunlar\u0131na \u00f6nem veriyoruz demek gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00d6nce kollar a\u00e7\u0131ls\u0131n ki, sonra hep birlikte g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck ve temsiliyet i\u00e7in strateji d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcz.<\/p>\n

\u201cDemirta\u015f\u2019\u0131n e\u015fcinsel evlilik sorusuna y\u00f6nelik <\/em>\u2018Ben kar\u0131mla \u00e7ok mutluyum, te\u015fekk\u00fcrler<\/em>\u2019 esprisinden \u00f6te, HDP, LGBT\u0130 aday\u0131n\u0131 kamusal alanda daha fazla sahiplenmeliydi<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

Biraz daha net olunmal\u0131 yani? <\/strong><\/p>\n

Sadece net de\u011fil ama tutarl\u0131 da olunmal\u0131. Yine HDP \u00fczerinden gidelim. Evet, se\u00e7im beyannamesinde muhte\u015fem bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yapt\u0131, e\u015fcinsel kimli\u011fini gizlemeyen bir aday\u0131 da milletvekili aday\u0131 olarak son s\u0131radan da olsa g\u00f6sterdi. Eyvallah. Fakat mesela o aday\u0131na sald\u0131r\u0131lar geldi\u011finde, HDP kendi i\u00e7erisinde o aday\u0131 sahiplenmi\u015f, korumu\u015f olabilir; ama kamusal ortama bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda sanki HDP o aday\u0131 ortada b\u0131rakm\u0131\u015f gibiydi. Arkas\u0131nda durmuyor gibiydi. Benim o s\u00fcre\u00e7ten tek hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m, Demirta\u015f\u2019\u0131n e\u015fcinsel evlilik sorusuna y\u00f6nelik \u2018Ben kar\u0131mla \u00e7ok mutluyum, te\u015fekk\u00fcrler<\/em>\u2019 esprisi yapmas\u0131yd\u0131. Ne olursa olsun se\u00e7im beyannamesine bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda bu partiden \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f beklersiniz. Espriyle ge\u00e7i\u015ftirme de\u011fil daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde \u2018nolmu\u015f karde\u015fim\u2019 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 beklersiniz ve bekleniyordu da. Haydi kendi partimi kay\u0131rmayay\u0131m, kendi partim i\u00e7in de ayn\u0131s\u0131n\u0131 s\u00f6yleyeyim. Yine se\u00e7im \u00f6ncesinde zaten CHP\u2019nin beyannamesinde LGBT\u0130\u2019lerle ilgili k\u0131s\u0131m HDP\u2019ye nazaran \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fc, sadece \u0130stanbul \u00f6zelinde ayr\u0131mc\u0131l\u0131kla m\u00fccadele edilecek c\u00fcmlesi vard\u0131. Orada da yine genel ba\u015fkana bir soru sorulmu\u015ftu, yine elbette e\u015fcinsel evlilik sorusu idi (!). Bir sosyal medya videosuna at\u0131fta bulunarak \u2018kimsenin hayat\u0131na herkes kar\u0131\u015famaz<\/em>\u2019 gibi bir espri yapm\u0131\u015ft\u0131. Dedi\u011fim gibi partilerden beklentiler y\u00fcksek, ama bir yandan da ger\u00e7ek\u00e7i olmal\u0131y\u0131z; biz, konunun \u00f6zneleri konunun i\u00e7erisine girmeden strateji geli\u015ftirmek hem ger\u00e7ek\u00e7i de\u011fil de hem de yanl\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Pekiyi, temsiliyete geri d\u00f6nmek istiyorum. T\u00fcrkiye<\/strong>\u2019<\/strong>de ataerkillik toplumun adeta her bir h\u00fccresine n\u00fcfuz etmi\u015f haldedir ve bu yak\u0131n gelecek i\u00e7erisinde de\u011fi\u015fecek gibi durmuyor. Bu \u015fartlar alt\u0131nda i\u00e7 siyasette LGBT\u0130 lerin temsiliyet durumunu 7 Haziran se\u00e7imleri \u00f6ncesi ve sonras\u0131 olarak de\u011ferlendirebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n

2014\u2019te ba\u015flayan tart\u0131\u015fmalarla, LGBT\u0130\u2019ler aras\u0131nda da siyasi temsiliyetin nas\u0131l olmas\u0131 gerekti\u011fi konusunda hen\u00fcz bir uzla\u015f\u0131 sa\u011flanmad\u0131. \u0130ki z\u0131t arg\u00fcman var: bir grup der ki, bir ki\u015finin LGBT\u0130 olmas\u0131 beni temsil etti\u011fi anlam\u0131na gelmez, di\u011fer grup da siz deli misiniz insanlar kimliklerini saklayarak ya\u015famak zorundayken, se\u00e7ilmi\u015f bir pozisyondaki bir insan\u0131n ben e\u015fcinselim, ben trans\u0131m demesinin ne kadar g\u00fc\u00e7lendirici bir etkisinin oldu\u011funu g\u00f6remiyor musunuz diyor. \u0130kisi de kendi a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru. Bu sebeple siyasi temsil mevzusu tam \u00e7\u00f6z\u00fclebilmi\u015f bir \u015fey de\u011fil. Ama mesela Spod LGBT\u0130 derne\u011fi, LGBT\u0130lerin daha fazla ilgi g\u00f6stermesi i\u00e7in siyaset okullar\u0131 d\u00fczenliyor, e\u011fitimler d\u00fczenliyor, kampanyalar d\u00fczenliyor; b\u00f6yle \u00e7abalar da var. Birazc\u0131k kendi deneyimimden de yola \u00e7\u0131karak \u015funu s\u00f6yleyebilirim ki, bir insan\u0131n zaten e\u015fcinsel oldu\u011funu kabul edip \u00e7evresine de kabul ettirip huzurlu ya\u015fayabilmesi zaman alan ve hatta bazen de imkans\u0131z bir s\u00fcre\u00e7tir. Bazen ailenizi ya da ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z yeri terk etmek durumunda kalabilirsiniz. Ben 11 y\u0131ld\u0131r bu i\u015fin i\u00e7erisindeyim, hayat\u0131m\u0131 buna adad\u0131m. Ben zaten dernek \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda da, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerde de bas\u0131n \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131k\u0131yordum, konu\u015fmalar yap\u0131yor ve televizyonlarda r\u00f6portaj veriyordum. Yani siyaset\u00e7i olarak g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck sorunum yoktu, a\u00e7\u0131k e\u015fcinsel kimli\u011fimle siyasete girmek benim i\u00e7in bir sorun te\u015fkil etmiyordu. Fakat mesela bu herkes i\u00e7in bu kadar kolay de\u011fil.\u00a0 HDP\u2019deki arkada\u015f\u0131m\u0131z bu bask\u0131n\u0131n alt\u0131nda ezildi, bu g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck sebebinden \u00f6t\u00fcr\u00fc \u00e7evresinden yeterince destek g\u00f6remedi\u011fini belirtti ve sonunda iltica etti. O y\u00fczden 1 Kas\u0131m se\u00e7imlerinde de hi\u00e7bir partinin a\u00e7\u0131k LGBT\u0130 kimlikli bir aday\u0131 yoktu. Zor bir s\u00fcre\u00e7ten bahsediyoruz. Bir s\u00fcr\u00fc bask\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yorsunuz. Sivil toplumdaki anlay\u0131\u015fla bir siyasi parti \u00fcyesinin \u00e7al\u0131\u015fma anlay\u0131\u015flar\u0131 \u00e7ok farkl\u0131 olabiliyor. Ayr\u0131ca \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131racaks\u0131n\u0131z ama LGBT\u0130 birinin siyasete girmesindeki en b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131 para mevzusudur. B\u00fct\u00fcn adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131z s\u00fcresince e\u011fer kendinizi ge\u00e7indirecek kendinize ait bir i\u015finiz yoksa, kampanya y\u00fcr\u00fctebilecek bo\u015f zaman\u0131n\u0131z da yoksa ve yani daha siyasete vakit ay\u0131r\u0131rken nispeten kendinizi idame ettirebilecek bir ekonomik durumunuz yoksa i\u015finiz fazlas\u0131yla \u00e7ok zorla\u015f\u0131yor. Kendi adayl\u0131k s\u00fcrecimde mesela s\u0131k s\u0131k Ankara\u2019ya gittim, bro\u015f\u00fcrler bas\u0131ld\u0131, bazen insanlar\u0131 davetlere \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131m vb bu ko\u015fu\u015fturmalar\u0131n hepsi para gerektiren durumlard\u0131r. Biz mesela bunu meclis \u00fcyesi aday\u0131 olan \u00fc\u00e7 arkada\u015f olarak \u00e7ok ac\u0131 bir \u015fekilde g\u00f6rd\u00fck. \u00dc\u00e7\u00fcm\u00fcz bir tak\u0131m olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorduk. Kendi adayl\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcresince iki arkada\u015f\u0131m\u0131z da i\u015fsizdi. O d\u00f6nem benim k\u00fc\u00e7\u00fck cafe-bar i\u015fletmemden gelen \u00e7ok az paramla hatta be\u015f paras\u0131z idare etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Zaten o s\u00fcre\u00e7te biraz daha param\u0131z olsayd\u0131 daha ne kadar b\u00fcy\u00fck, etkili i\u015fler yapabilece\u011fimizi anlad\u0131k. Siyaset ne yaz\u0131k ki b\u00f6yle bir \u015fey.<\/p>\n

Sponsorluk bulamad\u0131n\u0131z m\u0131 mesela? Hali vakti yerinde LGBT\u0130\u2019ler de var T\u00fcrkiye\u2019de?<\/strong><\/p>\n

O d\u00f6nemde alamad\u0131k ne yaz\u0131k ki. Bu biraz da o d\u00f6nemin \u00f6zg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcyle alakal\u0131 bir durum. Bilmedi\u011fimiz sulara a\u00e7\u0131l\u0131yorduk, hem meclis \u00fcyesi aday\u0131 oluyorduk, hem de CHP\u2019den oluyorduk. \u0130ki tana bilinmeyen suya yelken a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131k. \u0130nsanlar hem ba\u015faramayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlard\u0131, hem de ba\u015farsak da ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, nas\u0131l bir geri d\u00f6n\u00fc\u015f alacaklar\u0131n\u0131 hayal edemediklerinden desteklemiyorlard\u0131. Ama son se\u00e7imlerde kendimizi kan\u0131tlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Belediyelerin asl\u0131nda LGBT\u0130lerin hayat\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmada ne kadar \u00f6nemli birer kurum olabileceklerini kan\u0131tlad\u0131k. O y\u00fczden ben inan\u0131yorum ki, hani b\u00fct\u00fcn cefay\u0131 ilk ad\u0131m atanlar\u0131n \u00e7ekmesi gibi, biz \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k ama bundan sonraki s\u00fcrecin meclis aday\u0131 arkada\u015flar i\u00e7in daha kolay olaca\u011f\u0131n\u0131, hem de madden ve manen daha kolay sahipleneceklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

O halde 1 Kas\u0131m\u2019\u0131 nas\u0131l g\u00f6zlemlediniz?<\/strong><\/p>\n

1 Kas\u0131m ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci gibi oldu. 1 Kas\u0131m\u2019\u0131n ger\u00e7ek bir se\u00e7im olup olmad\u0131\u011f\u0131 bile hala tart\u0131\u015fmal\u0131. Bu se\u00e7imlerde de\u011fil ama sonras\u0131ndaki genel ve yerel se\u00e7imlerde temsiliyet artabilir. Bu se\u00e7im i\u00e7in g\u00fcndem \u00e7ok yo\u011fundu, hem hareket olarak haz\u0131rlanabilmek hem de adaylar\u0131 haz\u0131rlamak i\u00e7in yeterli vaktimiz olmad\u0131. Ayr\u0131ca hala dedi\u011fim gibi 1 Kas\u0131m\u2019\u0131n ger\u00e7ek bir se\u00e7im olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da sorguluyoruz. Bu sorgulama \u00e7ok yo\u011fun bir bi\u00e7imde ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, a\u015f\u0131r\u0131 derecede bir motivasyon ta\u015f\u0131m\u0131yor insanlar. 7 Haziran\u2019da b\u00fcy\u00fck bir heves vard\u0131, istek vard\u0131 \u015fimdi biraz yorgunluk var. 7 Haziran\u2019da LGBT\u0130 dostu milletvekili adaylar\u0131 s\u00f6zle\u015fmesi diye bir s\u00f6zle\u015fme haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131 Spod derne\u011fi, \u015fimdi ayn\u0131 s\u00f6zle\u015fmeyi bu kampanya i\u00e7in de yapacak m\u0131y\u0131z dedi\u011fimizde herkes birbirine bo\u015f bo\u015f bak\u0131yor. \u015eu birka\u00e7 ayl\u0131k s\u00fcre\u00e7te memleket t\u00fcm enerjimizi \u00e7ekti. Sonraki y\u0131llarda daha ciddi siyasi ad\u0131mlar at\u0131labilece\u011fine inan\u0131yorum. Sizinle gelecek d\u00f6nemdeki se\u00e7imlerde tekrar r\u00f6portaj yap\u0131p, o zaman kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z.<\/p>\n

Bir CHP\u2019li g\u00f6z\u00fcnden sizce koalisyon d\u00f6nemi neden ba\u015far\u0131l\u0131 olamad\u0131? Ba\u015fta bir anda y\u00fckselen ter\u00f6r olaylar\u0131, MHP\u2019nin \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 ve \u00c7\u00f6z\u00fcm S\u00fcreci\u2019nin rafa kald\u0131r\u0131lmas\u0131 olmak \u00fczere erken se\u00e7ime giden dinamikler nas\u0131l olu\u015ftu, CHP a\u00e7\u0131s\u0131ndan nas\u0131l y\u00f6nlendirilmeliydi? <\/strong><\/p>\n

Ba\u015fl\u0131ca sebebi iktidar partisinin her \u015feyi s\u00fcr\u00fcncemede b\u0131rakmas\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyorum. Hem iktidar partisinin erken se\u00e7im istemesini hem de erken se\u00e7im isteme motivasyonunu da cumhurba\u015fkan\u0131 vas\u0131tas\u0131yla \u00e7ok g\u00fczel ortaya koydu\u011fu i\u00e7in bunun partiler \u00fczerinde de \u00e7ok fazla etkisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. MHP\u2019nin de, bir muhalefet partisi olarak halk\u0131 hayal k\u0131rkl\u0131\u011f\u0131na u\u011fratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. MHP\u2019nin \u2018ba\u015fka bir siyasi partiyle ayn\u0131 masaya oturmam bile\u2019 diyerek bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yapmas\u0131n\u0131, \u00e7ok kli\u015fe olacak ama ger\u00e7ekten tam bir talihsizlik olarak yorumluyorum. Bir siyasi partiyi reddetmek bana pek de do\u011fru gelmiyor a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te CHP\u2019nin \u00e7ok ak\u0131ll\u0131ca, \u00e7ok uzla\u015fmac\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcne inan\u0131yorum. Kendimi partimi ele\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7ok zorlad\u0131\u011f\u0131mda bile, a\u00e7\u0131k bir nokta bulam\u0131yorum a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Ba\u015fka bir parti liderine \u2018tamam sen gel ba\u015fbakan ol\u2019 diyebilen bir siyasi partidir CHP. Bu bir siyasi parti i\u00e7in ciddi bir fedakarl\u0131kt\u0131r. Bunun bile s\u00f6ylendi\u011fi ortamda hala kar\u015f\u0131 taraf \u2018hay\u0131r efendim, ben x partisini tan\u0131mam\u2019 demekteydi. Bu \u00e7ok ayan beyan ortada olan bir durumdu: s\u00fcreci t\u0131kayanlar MHP ve AKP oldu.<\/p>\n

\u201cCHP, HDP, MHP koalisyonu bizi demokrasiye yakla\u015ft\u0131rabilir<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

Pekiyi CHP ger\u00e7ekten yapabilece\u011finin en iyisini yapt\u0131 m\u0131 sizce? Yoksa ba\u015fka stratejiler de geli\u015ftirilinebilir miydi?<\/strong><\/p>\n

Ben \u00f6yle oldu\u011funa inan\u0131yorum. Hem ger\u00e7ek\u00e7i olarak d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fczde hem de parti i\u00e7i dinamikleri d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fczde, hem de ilkesinden taviz vermeyen ama ayn\u0131 zamanda uzla\u015fmac\u0131 g\u00f6z\u00fcken, parti \u00e7\u0131kar\u0131ndan \u00f6nce \u00fclke \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen bir tav\u0131r sergiledi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. CHP\u2019nin i\u00e7ine \u00e7ekilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan pozisyonlar\u0131 da belli, \u00e7ok zor pozisyonlard\u0131. Hangi koalisyon form\u00fcl\u00fc olursa olsun t\u00fcm siyasi partiler i\u00e7in \u00e7ok zorlay\u0131c\u0131 pozisyonlar olacakt\u0131 onlar. Bireysel, bir vatanda\u015f olarak; CHP, HDP, MHP koalisyonunun \u00fclkemiz i\u00e7in \u00e7ok farkl\u0131 bir deneyim olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Nispeten demokrasiye en yak\u0131n deneyimlerimizden biri olabilirdi. HDP\u2019nin baraj alt\u0131nda kalaca\u011f\u0131n\u0131 hi\u00e7 zannetmiyorum. Y\u00fcksek bir y\u00fczdeyle zaten meclise girdi\u011fini Haziran se\u00e7iminde g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n

\u015eiddet s\u00f6yleminden bahsetmi\u015fken, \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecine ili\u015fkin CHP\u2019nin ajandas\u0131nda ne bulunuyor? Cumhurba\u015fkan\u0131 ve AKP s\u00fcreci \u2018buzdolab\u0131na kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131\u2019 ilan ederken CHP se\u00e7imler sonras\u0131nda nas\u0131l bir yol izleyecek?<\/strong><\/p>\n

A\u00e7\u0131k ve net bir \u015fekilde \u015funlar, \u015funlar yap\u0131lacak diye ad\u0131m ad\u0131m belirlenmi\u015f bir stratejisi yok CHP\u2019nin. Ama Genel Ba\u015fkan\u2019\u0131n s\u00fcrekli \u00fcst\u00fcne basa basa s\u00f6yledi\u011fi \u015fey: bu konu mecliste \u00e7\u00f6z\u00fclmeli. Bu konuda mecliste \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne y\u00f6nelik herhangi bir partiden ortaya at\u0131lan fikrin CHP taraf\u0131ndan de\u011ferlendirilice\u011fine ve onlarla koordineli bi\u00e7imde ad\u0131mlar at\u0131laca\u011f\u0131na ben inan\u0131yorum. Rafa kald\u0131rmak zaten s\u00f6z konusu bile olamaz. Ama san\u0131r\u0131m di\u011fer partilerin \u00f6nerilerini dinleyip, ona g\u00f6re bir ad\u0131m atma e\u011filimi olacakt\u0131r. CHP bu konuda kendisi insiyatif almaktansa, ba\u015fka partilerin \u00f6nerilerini dinleyip ona g\u00f6re bir se\u00e7im yapacakt\u0131r diye bir inanc\u0131m var.<\/p>\n

Pekiyi bunun sebebi ne sizce? Di\u011fer partilere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda MHP, AKP ve HDP\u2019nin net cevaplar\u0131n\u0131 duyuyoruz. Neden somut bir strateji payla\u015fm\u0131yor CHP? <\/strong><\/p>\n

Parti i\u00e7i yap\u0131s\u0131 ve se\u00e7menleriyle olan ili\u015fkileri sebebiyle \u00e7ekimser kal\u0131yor. Hen\u00fcz bu mevzuyu daha geni\u015f parti organlar\u0131 i\u00e7erisinde tart\u0131\u015f\u0131p bir strateji geli\u015ftirebilece\u011fi bir imkan\u0131 yok. Partinin yap\u0131s\u0131 sebebiyle bu s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n olu\u015ftu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

Yine g\u00fcndemdeki bir konu olarak, k\u0131y\u0131 \u015feritlerimizde inan\u0131lmaz bir h\u0131zda artan insan ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Edirne\u2019de hen\u00fcz patlak veren b\u00fcy\u00fck protestolar sonras\u0131, T\u00fcrkiye\u2019nin Suriyeli m\u00fcltecileri kar\u015f\u0131lama, yerle\u015ftirme ve topluma entegrasyon sorunlar\u0131 hakk\u0131nda ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz? CHP\u2019nin bu konudaki \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerisi nedir?\u00a0 <\/strong><\/p>\n

Bu sorunun kaynak problemini \u00e7\u00f6zelim \u015feklinde bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 var genel ba\u015fkan\u0131n\u0131n. Ne bu sorunun kaynak problemi? Suriye\u2019deki sava\u015f. Buna kat\u0131l\u0131yorum, de\u011ferli ve \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Tabii ki \u00f6ncelikle sava\u015f ko\u015fullar\u0131n\u0131n bitmesi gerekiyor ki insanlar kendi \u00fclkelerinde huzurlu ya\u015fayabilsin. Ama \u015fu anda i\u00e7erisinde bulundu\u011fumuz konum, o noktay\u0131 fazlas\u0131yla ge\u00e7ti. Y\u0131llard\u0131r CHP bunun dile getiriyor, kontrols\u00fcz g\u00f6\u00e7 al\u0131yoruz. CHP elbette T\u00fcrkiye\u2019nin bir partisi olarak, kendi s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisindeki olan bitene bak\u0131yor. Bu konuda ele\u015ftiriler fazlas\u0131yla yap\u0131ld\u0131. Bence \u015fu s\u00fcre\u00e7ten sonra, \u00e7ok daha uluslararas\u0131 kamuoyu ve kurumlar\u0131 da i\u00e7erisine alarak, onlar\u0131 zorlayarak da bir strateji olu\u015fturulmal\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc m\u00fclteci mevzusu bir \u00fclkenin kendi ba\u015f\u0131na \u00e7\u00f6zebilece\u011fi bir sorun de\u011fil. Kald\u0131 ki b\u00f6ylesine geni\u015f kapsaml\u0131 ve uluslararas\u0131 aya\u011f\u0131 olan bir konuyu bir \u00fclkenin kendi ba\u015f\u0131na \u00e7\u00f6zmesinin beklenmesinin haks\u0131zl\u0131k oldu\u011funu da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Partinin bu y\u00f6nde uluslararas\u0131 mekanizmalar\u0131 daha fazla harekete ge\u00e7irmeye y\u00f6nelik bir stratejisi olmal\u0131. Bu minvalde baz\u0131 \u015feyler s\u00f6yleniyor ama bunlar\u0131n biraz daha somut ad\u0131mlar olarak at\u0131lmas\u0131n\u0131 beklerdim ben a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Yap\u0131lmas\u0131 gereken de budur.<\/p>\n

Yap\u0131lacak m\u0131 sizce?<\/strong><\/p>\n

Benim dikkatimi \u00e7eken \u015fudur: Suriyeli m\u00fclteciler mevzusu asl\u0131nda 2010\u2019dan beri s\u00fcregelen bir \u015feydir. O d\u00f6nemden beri \u00fclkeye gelen bir m\u00fclteci ak\u0131n\u0131 var. Ancak 1-2 tane sivil toplum kurulu\u015fu d\u0131\u015f\u0131nda bu konuya y\u00f6nelik ilgi ne T\u00fcrkiye\u2019de ne de yurtd\u0131\u015f\u0131nda vard\u0131. Ne zaman ki o bo\u011fulmu\u015f zavall\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocu\u011fun foto\u011fraf\u0131 yay\u0131nland\u0131, o zaman ilgili uluslararas\u0131 kurumlar yeni yeni hareketlendiler. Daha toplumun kendisi ve konunun esas muhatab\u0131 olan uluslararas\u0131 kurumlar bile yeni yeni canland\u0131 yani. B\u00f6yleyken onlar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 politikalar\u0131n partiye sirayet etmesi tabii ki \u00e7ok daha fazla vakit alacakt\u0131r.<\/p>\n

Bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda, kad\u0131na y\u00f6nelik yeni parti politikalar\u0131n\u0131 da biraz a\u00e7abiliriz. <\/strong><\/p>\n

Parti belli mekanizmalar kurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Daha \u00f6nce dedi\u011fim gibi kad\u0131nlar\u0131 daha cesaretlendirici belli \u015feyler var. Mesela kad\u0131n adaylardan adayl\u0131k \u00fccreti al\u0131nm\u0131yor.<\/p>\n

Adayl\u0131k \u00fccreti ne kadar normalde?<\/strong><\/p>\n

Ki\u015fiye g\u00f6re de\u011fi\u015fiyor. Yeti\u015fkin bir erkekten 2000-2500 lira civar\u0131nda bir para al\u0131n\u0131yor. LGBT\u0130lerin siyasi temsiliyetinden bahsederken de\u011finmi\u015ftim, adayl\u0131k s\u00fcrecinde nispeten kendinizi sosyoekonomik olarak ge\u00e7indirebilmeniz gerekiyor diye; ayn\u0131 \u015fekilde hayat sorumlulu\u011funuzun da uygun \u015fekilde b\u00f6l\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olmas\u0131 gerekiyor. Siz evli ve \u00e7ocukluysan\u0131z o \u00e7ocuklar\u0131n sorumlulu\u011fu t\u00fcm\u00fcyle bir kad\u0131n olarak sizin \u00fczerinizde olmamal\u0131 ki, siz siyasete girip siyasetin pe\u015finden ko\u015fturabilesiniz. Bunlar\u0131 da \u00f6ng\u00f6rerek, partinin biraz daha \u00e7abalamalar i\u00e7erisinde oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyorum. Bu noktada kad\u0131nlar\u0131n da daha fazla talep etmeleri gerekti\u011fine de inan\u0131yorum. Kad\u0131n meseleleri i\u00e7in daha fazla parti i\u00e7i emek veren kad\u0131nlar\u0131n bir araya gelip \u00f6rg\u00fctlenmeleri gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u015eu an istedi\u011fim bulundu\u011fumuz nokta, ideal noktada de\u011fil ama iyiye gidiyor.<\/p>\n

\u00d6rg\u00fctlenmeleri derken mesela \u201c\u00d6zgecan Yasas\u0131\u201d i\u00e7in \u00e7ok fazla talep olmu\u015ftu, ve bir\u00e7ok sivil toplum kurulu\u015fundan da talepler gelmi\u015fti. En az\u0131ndan medyada talep var ama siyasette bunun \u00e7ok da fazla yans\u0131mas\u0131 olmuyor gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor.<\/strong><\/p>\n

Aynen \u00f6yle. \u015eu anda zaten \u00fclkedeki her \u015fey t\u0131kan\u0131kl\u0131k i\u00e7erisinde. Muhalefet partileri s\u00fcrekli \u00f6nergeler veriyor, s\u00fcrekli ara\u015ft\u0131rma komisyonu \u00f6nerilerinde bulunuyor ama bunlar\u0131n hi\u00e7biri iktidar partisinden ge\u00e7emiyor. Bu sebepten dolay\u0131 da, 1 Kas\u0131m se\u00e7imleri ayn\u0131 Haziran se\u00e7imlerinde oldu\u011fu gibi \u00f6nemlidir. Bizim partide yine sevdi\u011fim bir \u00f6zellik de \u015fudur; \u00e7ok net talepler i\u00e7erisindeyiz. Siyasi ahlak yasas\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, yolsuzlu\u011fa kar\u015f\u0131 b\u00f6yle bir yasan\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, baraj\u0131n indirilmesi gibi. Yine o t\u0131kan\u0131kl\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fcp buna kar\u015f\u0131l\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileriyle geliyor. Ama elbette meclisin \u00e7o\u011funlu\u011funu alamad\u0131\u011f\u0131 takdirde mevcut parlementer sistemimizin bir sonucu olarak, etkisiz eleman haline de gelebiliyorsunuz. Az \u00f6nce konu\u015ftu\u011fumda ben meclisteki \u00e7al\u0131\u015fmalardan ziyade parti i\u00e7i yap\u0131lardaki gruplar\u0131 kast ediyordum. Mesela HDP kad\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne \u00f6nem verilmesi konusunda \u00e7ok daha ileri g\u00f6z\u00fck\u00fcyor, ama bizim partide de buna y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar artm\u0131\u015f vaziyettedir. Evet, ideal d\u00fczeyde de\u011fil ama kesinlikle artacakt\u0131r.<\/p>\n

Kas\u0131m se\u00e7imleri i\u00e7in CHP beyannamesininde g\u00f6z\u00fcn\u00fcze \u00e7arpan bir eksiklik ya da ele\u015ftirdi\u011finiz bir nokta olmu\u015f muydu?<\/strong><\/p>\n

Yok asl\u0131nda. Mevcut ko\u015fullar i\u00e7erisinde, Kas\u0131m se\u00e7imlerinin neden yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fimiz \u015fu ko\u015fullar i\u00e7erisinde, bu se\u00e7im beyannamesinin ben gayet g\u00fczel ve yerinde oldu\u011funa inan\u0131yorum. Sosyal ve ekonomik haklar a\u00e7\u0131s\u0131ndan olaya bakan bir insan olarak, bu beyannamenin gayet g\u00fczel ve yerinde oldu\u011funa inan\u0131yorum. Ama biz bu s\u00fcreci \u00fclke olarak atlatt\u0131ktan ve nispeten biraz daha d\u00fczl\u00fc\u011fe \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra kendimizi daha g\u00fcvende, daha hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne sayg\u0131 g\u00f6sterilen bir yerde hissetti\u011fimiz bir ortamda bu se\u00e7im beyannamesi tabii ki yeterli gelmeyecektir. Bir\u00e7ok yeni madde de eklenecektir. \u015eu anda yeterli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

\u201cSiyasi partilerin sivil toplumla ili\u015fkilenmesi artmal\u0131<\/em>\u201d<\/strong><\/h4>\n

Eklemek istedi\u011finiz ba\u015fka \u015feyler var m\u0131d\u0131r?<\/strong><\/p>\n

Pek yok gibi. Sadece siyasi partilerin sivil toplumla ili\u015fkilenmesinin kesinlikle artmas\u0131 gerekti\u011fine inan\u0131yorum. Bunun i\u00e7in bir partili olarak da \u00e7aba sarf ediyorum. Sivil toplum, bireylerle, partiler ve devlet kurumlar\u0131 aras\u0131nda \u00e7ok g\u00fczel bir denge kurabilecek bir kurumdur. Bu sebeple, bireylerin ne d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, neler bekledi\u011fini, g\u00fcndelik hayatlar\u0131nda ne gibi sorunlar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ne gibi haks\u0131zl\u0131klara u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyabilmek a\u00e7\u0131s\u0131ndan sivil topluma daha da b\u00fcy\u00fck \u00f6nemler verilmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Nas\u0131l bir form\u00fcl bulunur \u015fu an bilemiyorum ama sivil toplumun belli mekanizmalarla parti i\u00e7erisindeki stratejilerin belirlenmesi i\u00e7in de kilit rol oynamas\u0131 gerekti\u011fine inan\u0131yorum. Mesela m\u00fcltecilerle ilgili bir mevzuda sadece parti MYK\u2019s\u0131 de\u011fil, bu konudaki sivil parti kurulu\u015flar\u0131n\u0131n da, onlar\u0131n verecekleri geri d\u00f6n\u00fc\u015flerinin de gayri resmi olarak de\u011fil ama formal d\u00fczeyde dikkate al\u0131nmas\u0131n\u0131 umut ederim. B\u00f6yle bir \u015feyin partiye de, bireylere de, topluma da yararl\u0131 olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

R\u00f6portaj\u0131n\u0131z i\u00e7in tekrar te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/strong><\/p>\n

***<\/p>\n

R\u00f6prtaju\u00a0\u015fu \u015fekilde referans vererek kullanabilirsiniz:<\/u><\/p>\n

Research Turkey\u00a0(Aral\u0131k, 2015), \u201cCHP\u2019den Sedef \u00c7akmak ile R\u00f6portaj: LGBT\u0130 Aktivisti Perspektifiyle 1 Kas\u0131m Se\u00e7imleri\u201d Cilt IV, Say\u0131 12, s.56-77, T\u00fcrkiye Politika ve Ara\u015ft\u0131rma Merkezi (Research Turkey), Londra: Research Turkey <\/em><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

CHP\u2019den Sedef \u00c7akmak ile R\u00f6portaj: LGBT\u0130 Aktivisti Perspektifiyle 1 Kas\u0131m Se\u00e7imleri T\u00fcrkiye Politika ve Ara\u015ft\u0131rma Merkezi (Research Turkey) olarak Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) \u0130l Meclis \u00dcyesi, Be\u015fikta\u015f Belediyesi Toplumsal E\u015fitlik Birimi\u2019nde ba\u015fta cinsiyet olmak \u00fczere her \u00e7e\u015fit toplumsal ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 aktif g\u00f6rev alan Sedef \u00c7akmak ile T\u00fcrkiye\u2019deki son se\u00e7imleri olu\u015fturan dinamiklere ili\u015fkin heteronormatif siyaseti ele\u015ftiren […]<\/p>\n","protected":false},"author":184,"featured_media":8652,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[197],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8654"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/184"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8654"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8654\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8655,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8654\/revisions\/8655"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8652"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8654"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8654"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.researchturkey.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8654"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}